[3column][content]
 (ေမးခြန္း-၁) 

ေသြးလွဴတာကို လူေတြက မလိုအပ္ဘဲ လွဴလို႔ရပါသလား။ လိုအပ္လို႔ လွဴတာကေတာ့ တစ္မ်ိဳးေပါ့။ အေရးေပၚ ေသြးလိုလို႔ လွဴေနသူေတြကိုေတာ့ အားေပးပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အခုေနာက္ပိုင္းေခတ္မွာ မြတ္စ္လင္မ္ေတြဟာ စုေပါင္းေသြးလွဴပြဲမ်ိဳးေတြ လုပ္လာၾကတာ ျမင္ရလို႔ပါ။
မိုးျမင့္ (စစ္ကိုင္း)

 (အေျဖ-၁) 

ဒီေမးခြန္းနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ အဓိကသုံးခုကို ရွင္းျပပါ့မယ္။
  • ပထမက ေသြးလိုအပ္သူ
  • ဒုတိယက ေသြးလွဴသူနဲ႔
  • တတိယက ေသြးလိုအပ္ေၾကာင္းေျပာတဲ့သူ (တစ္နည္းဆရာဝန္) (သူ႔စကားအေပၚ လူနာက ေသြးလိုအပ္၊ မလိုအပ္ဆိုတာ အတည္ျပဳဆုံးျဖတ္ရတယ္)
ပထမျဖစ္တဲ့ ေသြးလိုအပ္သူဆိုတာ နာမက်န္းလို႔ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ထိခိုက္ဒဏ္ရာရလို႔ပဲျဖစ္ျဖစ္ သူ႔ရဲ႕ရွင္သန္မႈဘဝက ေသြးသြင္းဖို႔ လိုအပ္ေနသူပါ။ ဒီကိစၥနဲ႔ပတ္သက္တဲ့အာယသ္ေတာ္ေတြ လာရွိထားပါတယ္။ (ကုရ္အာန္-၂း၁၇၃၊ ၅း၃၊ ၆း၁၁၉) တို႔မွာ ေလ့လာၾကည့္ပါ။ ဒီအာယသ္ေတာ္ေတြနဲ႔ အေထာက္အထားျပရျခင္းမွာ နာမက်န္းသူ (သို႔မဟုတ္) ဒဏ္ရာရထားသူ လူနာတစ္ဦးရဲ႕ က်န္းမာေပ်ာက္ကင္းမႈ၊ ဘဝကယ္တင္မႈဟာ တစ္ျခားတစ္ေယာက္ဆီကေန ေသြးသြင္းမွကိုရေတာ့မယ့္ အေျခအေနမ်ဳိးျဖစ္ေနရင္ ဆိုလိုတာက အစာအာဟာရ၊ ေဆးဝါး စသျဖင့္တို႔နဲ႔ ကုသလို႔ မရႏိုင္ေတာ့ဘူး။ ေသြးသြင္းဖို႔ကို လိုအပ္ေနၿပီဆိုရင္ သူ႔ကိုေသြးလွဴျခင္း ပိုင္ပါတယ္။ ဓမၼစစ္မွာ ဒီေသြးလွဴျခင္းက အစားအစာေပးကမ္းျခင္း အမ်ဳိးအစားထဲကျဖစ္ၿပီး ေဆးဝါးကုသျခင္း အမ်ဳိးအစားထဲက မဟုတ္ပါဘူး။ ဟရာမ္အစားအစာတစ္ခုဟာ လိုအပ္ခ်ိန္မွာ အသုံးျပဳခြင့္ ရွိပါတယ္။ ပမာအားျဖင့္ မလႊဲသာ မေရွာင္သာ အက်ပ္အတည္းမွာေရာက္ေနတဲ့ လူတစ္ဦးအတြက္ အေသသားစားပိုင္သကဲ့သို႔ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒုတိယက ေသြးလွဴသူပါ။ သူကေသြးလွဴလိုက္လို႔ တအားဒုကၡေရာက္ ခ်ည့္ႏွဲ႔သြားတာမ်ဳိးမဟုတ္ရင္ လွဴခြင့္ရွိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေသြးေပါင္ခ်ိန္ ဘယ္ေလာက္ရွိရမယ္၊ ကိုယ္အပူခ်ိန္ဒီဂရီ ဘယ္ေလာက္ရွိရမယ္၊ ႏွလုံးခုန္ႏႈန္း ဘယ္ေလာက္ျဖစ္ေနရမယ္ စသျဖင့္သတ္မွတ္ထားတာေတြကို တိတိက်က် ေဆာင္ရြက္သင့္တယ္။
တမန္ေတာ္ျမတ္ ﷺ က မိန္႔ၾကားေတာ္မူပါတယ္။ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ နစ္နာေအာင္ မလုပ္ရဘူး။ သူတစ္ပါးကိုလည္း နစ္နာေအာင္ မလုပ္ရဘူး။

တတိယက ေသြးတကယ္လိုအပ္ေၾကာင္း ေျပာၾကားတဲ့ ဆရာဝန္ပါ။ ေဆးဝါးကုသမႈမွာ အေတြ႕အၾကံဳရင့္က်က္ေနသူ၊ လူအမ်ားလက္ခံထားသူ ျဖစ္ရမယ္။

အခ်ဳပ္ေျပာရရင္ - မိမိကိုယ့္ကို ဒုကၡမေရာက္ေစဘဲ တစ္ပါးသူ က်န္းမာေရးကုသမႈ လိုအပ္ခ်က္အတြက္ ေသြးလွဴခြင့္ ရွိပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး အစၥလာမ့္ေသြးဘဏ္ တည္ေထာင္ခြင့္ ရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ လူနာေတြ၊ လူနာရွင္ေတြဆီကေန ေသြးလွဴလို႔ အခေၾကးေငြတစ္စုံတစ္ခု ယူပိုင္ခြင့္ မရွိပါဘူး။ လူသားေတြလိုအပ္ခ်က္ကို ပရအေနနဲ႔ တည္ေထာင္ရပါမယ္။ စီးပြားရွာေဖြတဲ့ ဌာနတစ္ခုအျဖစ္ မရပ္တည္သင့္ပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ေသြးကို အေရးေပၚလိုအပ္ခ်ိန္မွာ လွဴခြင့္ရွိသလို ႀကိဳတင္ၿပီးေတာ့လည္း လွဴခြင့္ရွိပါတယ္။

[/content][content]
 (ေမးခြန္း-၂) 

လူက သန္႔ေနပါတယ္။ မသန္႔ျဖစ္ထားတဲ့ အဝတ္အထည္ကို ဝတ္မိတယ္ဆိုရင္ ေရခ်ိဳးရပါမည္လား။ ဗလီေတြမွာ အတြင္းခံေတြကို မသန္႔လို႔ ခၽြတ္ၿပီး နမားဇ္ဝတ္ျပဳၾကတယ္။ ၿပီးမွ ျပန္ဝတ္ၾကတယ္။ အဲ့ဒါေၾကာင့္ ေမးစရာျဖစ္လာတာပါ။ မသန္႔တာဝတ္ရင္ မသန္႔ျဖစ္သြားပါသလား။
A ဂနီ (ပ်ဥ္းမနား)

 (အေျဖ-၂) 

မသန္႔တစ္စုံတစ္ခု လူးေပေနတဲ့အဝတ္ကို ဝတ္လိုက္ရံုနဲ႔ ေရခ်ဳိးစရာ မလိုပါဘူး။

တကယ္လို႔ အဲဒီအဝတ္မွာရွိေနတဲ့မသန္႔က ကိုယ္ခႏၶာကို ေပက်ံသြားရင္ေတာ့ ေဆးေၾကာလိုက္ရပါမယ္။

က်င္ငယ္တို႔၊ သုက္ရည္တို႔၊ မဇီအေရၾကည္တို႔ ေပက်ံေနတဲ့အတြင္းခံေဘာင္းဘီကို ခၽြတ္ၿပီးသြားရင္ အဆိုပါအညစ္အေၾကးေတြ ထိေပေနတဲ့ေနရာကို ေဆးေၾကာလိုက္ပါ။ သန္႔သြားပါၿပီ။ ေဘာင္းဘီပါ သန္႔ခ်င္ရင္ေတာ့ ေရနဲ႔ အနည္းဆုံးသုံးႀကိမ္ ေဆးေၾကာေလွ်ာ္ဖြပ္၊ ညႇစ္ရပါလိမ့္မယ္။

ဒီေနရာမွာ ေရခ်ဳိးဖို႔အေရးႀကီးတဲ့ အေၾကာင္းခ်င္းရာေတြကို ေဖာ္ျပေပးလိုက္ပါ့မယ္။
  1. အမ်ဳိးသားျဖစ္ျဖစ္၊ အမ်ဳိးသမီးျဖစ္ျဖစ္၊ ႏိုးေနခ်ိန္မွာျဖစ္ျဖစ္၊ အိပ္ေပ်ာ္ေနခ်ိန္မွာျဖစ္ျဖစ္ မနီသုက္ရည္ထြက္သြားရင္ ေရခ်ဳိးဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။ အက်ယ္တဝင့္ကိုေတာ့ က်မ္းစာအုပ္ေတြမွာ ေလ့လာႏိုင္ပါတယ္။


  2. ကိုယ္လက္ႏွီးေႏွာျခင္း၊ အၾကင္လင္မယားေပါင္းသင္းဆက္ဆံျခင္း။ သုက္ထြက္တာျဖစ္ျဖစ္၊ မထြက္တာျဖစ္ျဖစ္ အမ်ဳိးသားရဲ႕ အရွက္အဂၤါက အမ်ဳိးသမီးရဲ႕အရွက္အဂၤါအတြင္းေရာက္တာနဲ႔ ေရခ်ဳိးဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။


  3. အမ်ဳိးသမီးက လစဥ္ဟုိင္းႆြ္ ဓမၼတာေသြးဆင္းၿပီးနဲ႔ ကေလးမီးဖြားၿပီး နိဖာစ္မီးယပ္ေသြး ၿပီးဆုံးခ်ိန္တို႔မွာ ေရခ်ဳိးဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။


  4. ကြယ္လြန္ေသဆုံးသြားသူ မိုင္ယိသ္ကိုလည္း ေရခ်ဳိးေပးဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။


  5. တခ်ဳိ႕ပညာရွင္ေတြထံမွာ အစၥလာမ္လက္ခံလာတဲ့ ကာဖိရ္ဟာလည္း ေရခ်ဳိးဖို႔ လိုအပ္ေၾကာင္း ေဖာ္ျပၾကပါတယ္။

[/content][content]
 (ေမးခြန္း-၃) 

ေမာင္ဝ္လဝီမ်ား၊ ဟာဖီးဇ္မ်ားအတြက္ ဘာသာေရးစာသင္ေက်ာင္းမ်ားမွာ သတ္မွတ္ထားတဲ့ႏွစ္ ကုန္ဆံုးသြားရင္ စနဒ္ေအာင္လက္မွတ္ေတြ ေပးၾကပါတယ္။ စနဒ္ေပးရတဲ့အေၾကာင္းရင္းနဲ႔ စနဒ္ေပးတဲ့အစီစဥ္ကို စတင္တီထြင္ သတ္မွတ္ခဲ့ၾကသူမ်ားအေၾကာင္းကို သိခ်င္လို႔ပါ။

အလင္းမ်က္ဝန္းမွ ပညာရွင္မ်ား အားေလးစားစြာျဖင့္ -
ခင္ေမာင္ျမင့္
(အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု)

 (အေျဖ-၃) 

ေမာင္ဝ္လ၀ီဘြဲ႕တို႔၊ ဟာဖိဇြ္ဘြဲ႕တို႔ကို ဘြဲ႕လက္မွတ္အေနနဲ႔ ဘယ္တုန္းက၊ ဘယ္သူကစၿပီးေပးခဲ့တယ္ ဆိုတာကိုေတာ့ အတိအက် မသိထားပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ကမာၻမွာ ပထမဦးဆုံးတကၠသိုလ္ အကယ္ဒမီႀကီး စတင္တည္ေထာင္သူမွာ ေမာ္ရိုကိုႏိုင္ငံမွ ဖာသြိမဟ္မုဟမၼဒ္ အလ္ဖဲဟ္ရီ ျဖစ္ပါတယ္။ အဆိုပါ ပညာရွင္အမ်ဳိးသမီးဟာ ဟိဂ်္ရီ 245 (ခရစ္ 859) မွာ ကမာၻ႕ပထမဦးဆုံးအေနနဲ႔ ဒီဂရီဘြဲ႕လက္မွတ္ေပးတဲ့ တကၠသိုလ္ႀကီးကို တည္ေထာင္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အဲဒီအခ်ိန္ကတည္းက ဘြဲ႕လက္မွတ္ေတြ ေပးေနၿပီလို႔ ေျပာလို႔ရပါတယ္။ သူမရဲ႕ ဖခင္က ေအာင္ျမင္တဲ့ ကုန္သည္ႀကီး ျဖစ္ပါတယ္။ ေမာ္ရိုကိုႏိုင္ငံ၊ ဖားစ္ၿမိဳ႕မွာ ကရ္ဝီယီးန္တကၠသိုလ္နာမည္နဲ႔ ေက်ာ္ၾကားခဲ့ပါတယ္။ ယေန႔တိုင္လည္း တည္ရွိေနပါေသးတယ္။ ဒီတကၠသိုလ္ႀကီးကေန ထင္ရွားေက်ာ္ၾကားတဲ့ ေဒါက္တာ၊ ဒႆနပညာရွင္ႀကီး မူစာဗင္န္ မုိင္မူးန္၊ မာလိကီ ဖိကဟ္ဓမၼသတ္ပညာရွင္ႀကီး အဗူအင္မ္ရာန္ အလ္ဖာစီနဲ႔ သမိုင္းသုေတသီ၊ လူမႈသိပၸံပညာကို စတင္တည္ေထာင္သူ အိဗ္ႏုခလ္ဒူန္တို႔က အဆိုပါ ကရ္ဝီယီးန္တကၠသိုလ္ႀကီးမွာ ပညာသင္ယူ ဆည္းပူးခဲ့ၾကပါတယ္။

ေနာက္ၿပီး အာရွတိုက္မွာ ေမာင္ဝ္လဝီ၊ ဟာဖိဇြ္ ပညာသင္ေက်ာင္းေတြ ေပၚေပါက္လာတာေတာ့ ၾကာခဲ့ပါၿပီ။ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ သာသနာ့ပညာေရးစနစ္တစ္ခုလုံးက ေက်ာင္းတိုင္းမွာ အိႏၵိယေက်ာင္းႀကီးေတြရဲ႕ ပညာေရးစနစ္ကိုယူၿပီး ပညာေရးခရီး ေလွ်ာက္လွမ္းခဲ့ၾကပါတယ္။ ေက်ာင္းသင္ရုိးညႊန္းတမ္းကအစ အိႏၵိယႏိုင္ငံကေက်ာင္းႀကီးေတြရဲ႕ သင္ရိုးကို ယူၾကပါတယ္။ နိဇြာမီသင္ရိုးလို႔ မည္တြင္ပါတယ္။ ဆရာႀကီးမြလႅာနိဇြာမြဒၵီးန္ စဟာလဝီ (ဟိဂ်္ရီ 1161/ ခရစ္ 1810 ကြယ္လြန္) ကို ဆက္ႏြယ္ၿပီး မွည့္ေခၚတဲ့ နာမည္ပါ။ ဆရာႀကီးက အိႏၵိယႏိုင္ငံ၊ လခ္ေနာင္ၿမိဳ႕၊ ဖရန္ဂီးမဟလ္ ဆိုတဲ့ေနရာမွာ ဘုရင္ေအာင္ရန္ေဇးဗ္ရဲ႕ ေျမႇာက္စားခ်ီးျမႇင့္မႈအရ ပထမဦးဆုံးေက်ာင္းကို ဖြင့္လွစ္ခဲ့ပါတယ္။ အဆိုပါ ေက်ာင္းေတာ္မွာ အေျခခံသဒၵါပညာရပ္၊ အရဗီစကားလုံးမ်ား ေျပာင္းလဲထားသိုတဲ့ ပညာရပ္၊ ယုတၱေဗဒ၊ တကၠေဗဒ၊ ဒႆနိကေဗဒ၊ သခ်ၤာပညာရပ္၊ စကားေျပာနည္း အတတ္ပညာ၊ ဖိကဟ္ဓမၼသတ္၊ ဖိကဟ္ဥပေဒပညာ၊ ယုံၾကည္ခ်က္ပိုင္းဆုိင္ရာမ်ားႏွင့္ ကုရ္အာန္သဖ္စီးရ္အပါအဝင္ ဟဒီးဆ္ ပညာရပ္ေတြကို သင္ၾကားေပးပါတယ္။

အခုအခါမွာေတာ့ အဲဒီလိုပညာရပ္ေတြကို သင္ယူဆည္းပူးၿပီးတဲ့ ေက်ာင္းသားေတြကို ဘြဲ႕လက္မွတ္ ခ်ီးျမႇင့္ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဟိုတစ္ခ်ိန္တုန္းက ဘြဲ႕စနဒ္လို႔ မည္တြင္ခဲ့တယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ စာသင္တဲ့ ေက်ာင္းသားနဲ႔ သင္ၾကားေပးတဲ့ ဆရာရဲ႕ ၾကားမွာ အဆက္အႏြယ္ေဖာ္ျပရင္း ဆရာကမိမိရဲ႕ ဆရာ့ဆရာႀကီးေတြနဲ႔ ဆက္ႏြယ္ ျပခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္ဆုံး တမန္ေတာ္ျမတ္ ﷺ ထိတိုင္ေအာင္ ဆက္ႏြယ္ျပပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဘြဲ႕စနဒ္လို႔ ေခၚျခင္းပါ။ ယခုအခါမွာေတာ့ ဘြဲ႕စနဒ္ေရာ ရွဟာဒဟ္ ေမာင္ဝ္လဝီ၊ ဟာဖြိဇြ္ျဖစ္ေၾကာင္း ေထာက္ခံခ်က္ပါ ေပးၾကပါတယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ေတာ့ ရွဟာဒဟ္ဘြဲ႕လက္မွတ္ကို ခ်ီးျမႇင့္ၾကတာ မ်ားပါတယ္။ ေမးျမန္းသူလည္း စိတ္ေက်နပ္မယ္လို႔ ယုံၾကည္ပါတယ္။

[/content][/3column]